×

جستجو

×

دسته بندی ها

دانلود کتاب از اپلیکیشن کتابچین

×
دانلود رایگان اپلیکیشن کتابچین
برای دریافت لینک دانلود شماره همراه خود را وارد کنید
دانلود رایگان نسخه ویندوز
دانلود نسخه ویندوز
دانلود رایگان نسخه ios
دانلود از اپ استور
حق الناس - ارتباط متقابل حقوق مردم و اخلاق اسلامی

دانلود کتاب حق الناس - ارتباط متقابل حقوق مردم و اخلاق اسلامی

حق الناس - ارتباط متقابل حقوق مردم و اخلاق اسلامی
برای دانلود این کتاب و مطالعه هزاران عنوان کتاب دیگر، اپلیکیشن کتابچین را رایگان دانلود کنید.
%

با کد 1ketabchin در اولین خرید 50 درصد تخفیف بگیرید

جزئیات
فهرست

نام کتاب : حق الناس - ارتباط متقابل حقوق مردم و اخلاق اسلامی

نویسنده : آیت الله العظمی مظاهری

ناشر : موسسه فرهنگی مطالعاتی الزهرا (س)

تعداد صفحات : 350 صفحه

شابک : 978-964-2985-61-6

تاریخ انتشار : 1398

دسته بندی : کتابهای اخلاق

نوع کتاب : PDF

قیمت نسخه الکترونیک : 8000 تومان


معرفی کتاب

"حق الناس" / ارتباط متقابل حقوق مردم و اخلاق اسلامی
کتاب حاضر اثری از مرجع عالی قدر حضرت آیه الله العظمی مظاهری(مدظله‌العالی) می باشد که توسط مؤسسه فرهنگی مطالعاتی الزهرا منتشر شده است.
دین مبین و انسان ساز اسلام، در زمینه تبیین حقوق انسان، در بین همه ادیان و مذاهب پیشتاز بوده و در این خصوص، سخنان مهم و برجسته ای برای ارائه دارد. محور اساسی و اصلی مباحث کتاب پیش رو، آیات نورانی قران کریم و روایات شریف اهل بیت است که به عنوان دو منبع بدون جایگزین، برای تحقیق در زمینه «حقوق انسان»، مورد توجه و استفاده قرار گرفته است. در این کتاب، علاوه بر تمسک به حدود یکصد و پنجاه آیه از قرآن شریف، دست کم چهارصد و سی مرتبه، به سخنان نورانی و روایات ارزشمند معصومین، با محوریت « حق الناس» استشهاد شده است. به یقین، آیات و روایت استفاده شده در این کتاب، تنها برشی از جایگاه برجسته و والای  حق الناس در تعالیم ثقلین است و نمیتواند مبین و اشکار کننده تمام ان جایگاه عظیم باشد. کتاب حاضر، حاصل دروس اخلاق فقیه اخلاقی، آیت الله العظمی مظاهری در سال 1389 است. متن آن درس گفتارها، پس از تنظیم و تحقیق، به شکل کتاب حاضر، در شش فصل، تدوین گردیده است.
در فصل اول کتاب، «حقوق» از نظر اسلام، به سه قسم «حقوق نفس»، «حقوق خالق هستی» و «حقوق مخلوقات» منقسم شده و حقوق مخلوقات، در سه عنوان «حق طبیعت و محیط زیست»، « حق حیوانات» و «حق مردم»، تبیین گردیده است. فصل دوم، عهده دار تبیین جایگاه  حق الناس در تعالیم قرآن و عترت است. در این راستا، عواقب اخروی و دنیوی تضییع حقوق مردم، بیان شده و برخی از جلوه های اهتمام معصومین و نیز عالمان دینی به رعایت  حق الناس، حکایت شده است.
در فصل سوم، تقسیم بندی های حقوق مردم، به اعتبارهای مختلف بیان گردیده است. از جمله ان تقسیمات، تقسیم به اعتبار ارتباطات انسانی، سن و جنس، دین و مذهب، تعلیم و تعلم، جایگاه اجتماعی افراد و و نیز به اعتبار مقوله سیاست، می باشد. فصل چهارم، در برگیرنده مراتب  حق الناس است که در قالب چهار مرتبه «حق تکریم و خوش رفتاری»، «حق خدمت و یاری»، «حق دفاع و نجات» و «حق منع ظلم و ازار»، از منظر دیگری، به معرفی حقوق مردم می پردازد. در ادامه فصل چهارم، مساله «سوء استفاده از حق» نیز به صورت مختصر، طرح و بررسی شده است.  در این راستا، با مروری کوتاه بر قاعده فقهی «لاضرر»، بر حرمت اضرار به دیگران، تاکید شده است. سپس، «قانون عدل و انصاف» تعریف شده و از آن، به عنوان حل کننده بسیاری از مشکلات و مسائل، یاد شده است. فصل پنجم کتاب، به بیان تفصیلی و مشروح یکی از مهمترین اقسام  حق الناس، با عناوین « حق الناس مالی»، « حق الناس ابرویی» و « حق الناس فرهنگی» اختصاص دارد؛ و در آن، به ذکر و شرح مصادیقی از انواع  حق الناس یا انواع ظلم، به حقوق مردم پرداخته شده است. در فصل ششم، راهکارهای توبه از «حق الله» و « حق الناس» بیان شده و نیز روش جبران تضییع حقوق، نشان داده شده است.
در بخشی از این کتاب می خوانیم:
" قانون عدل و انصاف، در تعالیم دینی و به ویژه در علم اخلاق، جایگاه برجسته و بسیار مهمی دارد. در روایات فراوانی نیز، بر رعایت انصاف، به معنایی که بیان شد، تاکید و پافشاری شده است.
بر اساس قانون مزبور، انسان منصف کسی است که حق شرعی یا حق قانونی خود را، وقتی به زیان دیگران باشد، جدی نگیرد و از استفاده از آن حق، چشم پوشی کند، چون اگر او به جای دیگران بود و اعمال آن حق به خودش زیان می رساند، دوست داشت که اعمال نشود. همچنین طبق قاون عدل و انصاف، کسی که می بیند طرف مقابلش برای زیان ندیدن او، از حق خود گذشته است و این گذشت، سبب اضرار خودش شده است، باید او را وادار به اعمال حقش کند و زیان خویش را بر زیان او ترجیح دهد. در واقع، اگر هریک خود را به جای دیگری بگذارند، تمام مسائل حل میگردد.  
یک مثال ساده برای رعایت انصاف، این است که شخصی تعریف میکرد: از مقابل مغازۀ قصابی رد میشدم که یکی از علمای بزرگوار و متقی را در حال خرید گوشت دیدم. قصاب، که از مریدان آن اقا بود، کارد را در ران گوسفند فرو برد تا بهترین گوشت را به ایشان بدهد. در این هنگام، آن عالم گفت: این گوشت، حق من نیست. تو مقسم هستی و حق نداری گوشت های خوب را برای من جدا کنی، زیرا گوشتی که به دیگران می رسد، به این خوبی نیست. اختصاص گوشت لخم به من و تحویل گوشتِ با استخوان یا چربی ها به دیگران، انصاف نیست، انصاف آن است که گوشت خوب و بد، بین همۀ مشتریها عادلانه تقسیم شود.
اگر این مساله را تنها از منظر فقه و قانون بسنجیم، کار قصاب، نه خلاف شرع است و نه خلاف قانون؛ زیرا گوشت ها متعلق به خودش است و می تواند به نحو دلخواه بفروشد؛ به یک نفر گوشت خوب و به دیگری گوشت بد بدهد و خریدار هم می تواند از او نخرد و اگر خرید، معامله صحیح است. اما از دیدگاه اخلاق اسلامی و طبق قانون «عدل و انصاف»، قصاب چنین حقی ندارد.
در واقع، برخی از مسائل، صرفا با قانون یا فقه، قابل حل نیست، بلکه باید برای حل مساله، از فضائل اخلاقی، به خصوص از عدل و انصاف استمداد شود. "

فهرست مطالب

سخن آغازین    
فصل اوّل: حقوق از نظر اسلام
معنا و مفهوم «حق»    
ارتباط متقابل «حق» و «تکلیف»    
اقسام حقوق و تکالیف انسان    
 حقّوق نفس    
 حقّوق خالق هستی     
 حقّوق مخلوقات    
الف حقّ طبیعت و محیطزیست    
ب حقّ حیوانات    
ج حقّ مردم    
فصل دوّم: جایگاه حقّ‌النّاس در تعالیم قرآن و عترت
عواقب تضییع حقّ مردم     
الف عواقب اخروی    
ب عواقب دنیوی    
اهمیّت حقّ مردم در سیرۀ معصومین؟عهم؟    
حساسیّت پیامبر اکرم؟صل؟ نسبت به حراست از حقّ مردم    
عاریهگرفتن اموال بیتالمال و برخورد شدید امیرالمؤمنین؟ع؟    
شهادت در رکاب پیامبر؟صل؟، پس از ردّ امانت    
شرط امام حسین؟ع؟برای پیکار در رکاب ایشان     
اجازۀ امام صادق؟ع؟ برای خدشۀ ناچیز    
برخورد علمای ربّانی با حقّالنّاس    
فصل سوّم: تقسیمات حقّ‌النّاس
تقسیم اوّل: حقّالنّاس به اعتبار ارتباطات انسانی    
حقّالنّاس فردی    
حقّ تقدّم افراد بر یکدیگر    
حقّالنّاس خانوادگی    
حقّالنّاس اجتماعی    
حقّ حیات جسمی و معنوی افراد اجتماع    
حقّ نظارت ملّی    
حقّ فقیر    
حقّ یتیم    
تقسیم دوّم: حقّالنّاس به اعتبار جنس و سنّ افراد    
تقسیم سوّم: حقّالنّاس به اعتبار دین و مذهب افراد    
حقّ شیعیان    
حقّ سایر مسلمانان    
حقّ غیر مسلمانان    
تقسیم چهارم: حقّالنّاس به اعتبار تعلیم و تعلّم    
حقّ انبیاء و اوصیای ایشان، هادیان بشریّت    
حقّ عالم و دانشمند    
حقّ متعلّم و شاگرد    
تقسیم پنجم: حقّالنّاس به اعتبار نوع معاشرت افراد با یکدیگر    
حقّ معاشر، همنشین، رفیق و شریک    
حقّ همسایه    
حقّ خویشاوند     
تقسیم ششم: حقّالنّاس به اعتبار جایگاه اجتماعی افراد    
حقّ خادم و مخدوم    
حقّ کارگر و کارفرما    
حقّ اسیر و زندانی    
الف تأمین آب، غذا و نیازهای اوّلیه    
ب برخورد همراه با رأفت و رحمت    
ج خودداری از شکنجه، تعذیب و تهدید    
حرمت کلّی شکنجه و کتک    
تقسیم هفتم: حقّالنّاس به اعتبار جنس حق    
تقسیم هشتم: حقّالنّاس به اعتبار سیاست    
حقوق متقابل حاکمان و مردم    
برخی از مصادیق حقوق مردم در حکومت اسلامی    
 حقّ برخورداری از رفاه مادی و آسایش    
 حقّ داشتن محیطی سالم برای نیل به سعادت اخروی    
 حقّ برخورداری از امنیّت     
 حقّ برخورداری از جامعۀ عدالت گستر    
 حقّ آزادی     
 حقّ تحصیل دانش و رشد بینش و آگاهی    
 حقّ مشورت و مشارکت در ادارۀ حکومت    
 حقّ نظارت بر زمامداران و انتقاد از آنان    
 حقّ برخورداری از نظم و انتظام اجتماعی    
 حقّ ارتباط با حفظ احترام، عزّت و کرامت     
فصل چهارم: مراتب حقّ‌النّاس
مرتبۀ اوّل: حقّ تکریم و خوشرفتاری    
مرتبۀ دوّم: حقّ خدمت و یاری    
مرتبۀ سوّم: حق دفاع و نجات    
مرتبۀ چهارم: حقّ منع ظلم و آزار    
نگاهی کوتاه به مسألۀ سوء استفاده از حق    
سخنی پیرامون قاعدۀ «لا ضرر»    
مذمّت سوءنیّت در استفاده از حق    
حرمت اضرار دیگران، حتی بدون سوء نیّت    
قانون «عدل و انصاف»، حلال مشکلات     

فصل پنجم: انواع حقّ‌النّاس
نوع اوّل: حقّالنّاس مالی    
مالکیّت فردی از نظر اسلام    
مال حرام و تبعات سوء آن    
معنای «سُحت» در قرآن کریم    
برخی از مصادیق حقّالنّاس مالی    
 سرقت از اموال مردم    
 سرقت از بیتالمال و اموال عمومی    
حراست از بیتالمال در صدر اسلام    
 سرقت در شغل و کوتاهی در انجام وظیفه    
 ارائۀ محصول بدون کیفیّت (سرهم بندی)    
محکم کاری در معاملات    
نکوهش سهلانگاری در ازدواج    
 کم فروشی    
کمفروشی در کسب    
کمفروشی در افراد حقوق بگیر    
کم فروشی در ایفای وظایف خانوادگی    
  غشّ در معامله    
برخی از تبعات غشّ در معامله    
نکوهش کلّی فریب    
معنای «سلامٌ علیکم»    
 گران‏فروشى‏    
پرهیز اهلبیت؟عهم؟از مال حاصل از گرانفروشی    
 احتکار    
برخورد قاطع اهلبیت؟عهم؟ با محتکرین    
چند حکایت آموزنده راجع به احتکار    
 غصب    
برخی از آثار وضعی غصب    
انواع غصب    
الف غصب عین ملک    
ب خرید مال با پول غصبی    
ج غصب ارث و میراث     
د اِشراف    
هـ غصب املاک با تمسّک به مقرّرات دولتی    
 خیانت در امانت    
الف خیانت در اموال مردم    
ب خیانت در سرمایههای ملی    
 پارتیبازی و دریافت رشوه     
برخورد عملی امیرالمؤمنین؟ع؟ با رشوه    
دو حکایت از انزجار علمای ربانی نسبت به رشوه و پارتی بازی    
 رباخواری    
ربا، جنگ با خدا، یا جنگ خدا با بنده؟    
تجسّم عمل ربا در قیامت    
ربا، عامل بیبرکتی؛ قرضالحسنه، سبب جلب برکت     
تجمّلگرایی، زمینهساز رباخواری    
نکوهش قرض و بدهکاری در روایات    
رباخواری، با تمسّک به حیلههای شرعی    
نوع دوّم: حقّالنّاس آبرویی    
برخی از مصادیق حقّالنّاس آبرویی    
 غیبت‏    
 تهمت     
 شایعهپراکنی    
 فتنهگری    
 اهانت    
  سرزنش‏    
  عیبجویی    
 افشای اسرار    
 تعرّض به حریم خانوادگی    
 بیتفاوتی نسبت به آبروریزی    
نوع سوّم: حقّالنّاس فرهنگی    
برخی از مصادیق حقّالنّاس فرهنگی     
 ایجاد انحراف در فرهنگ دینی    
 ایجاد انحراف در فرهنگ عمومی    
  اتلاف وقت مردم    
  سرقت علمی، ادبی یا هنری    
 تصرّف در محصولات فرهنگی    
 سلب آرامش مردم    
 سدّ معبر    
 تخلّف از قوانین، مقرّرات و قراردادها    
فصل ششم: توبه و جبران تضییع حقوق
ناامیدی از آمرزش الهی، ممنوع    
مراحل توبه     
نحوۀ توبه از تضییع حقوق    
 توبه از حقّالنّاس    
راهکارهای جبران انواع حقّالنّاس    
الف جبران حقّالنّاس مالی    
ب جبران حقّالنّاس آبرویی    
ج جبران سایر انواع حقّالنّاس    
جبران حقوق مردم، با پرداخت ردّ مظالم    
عفو و بخشش، راهی برای آمرزش حقّالنّاس    
 توبه از حقّالله    
راهکارهای جبران حقّالله    
تأثیر توسّل و شفاعت، در آمرزش بندگان    
الف توسّل    
ب شفاعت    
منابع و مآخذ     

 

%

با کد 1ketabchin در اولین خرید 50 درصد تخفیف بگیرید

کتاب های دیگر انتشارات موسسه فرهنگی مطالعاتی الزهرا (س)

کتاب های دیگری از نویسنده آیت الله العظمی مظاهری

نظرات کاربران

×
راهنمای نقد و نظر برای کتاب:

برداشت شما از محتوای کتاب چیست؟ مطالعه کتاب را به دیگران توصیه میکنید؟ چرا و به چه کسانی؟ کدام بخش از کتاب نظر شما را جلب کرد؟ مانند یک کارشناس نظر دهید.

*امتیاز دهید
Captcha
پاک کردن
برچسب ها